Josefina Pla

file Paraguach

File, drámadóir, scéalaí, aisteoir, scríbhneoir aistí, léirmheastóir ealaíne, péintéir agus iriseoir ón Spáinn ba ea Josefina Plá (Lobos, an Spáinn, 9 Samhain 1903 - Asunción, Paragua, 11 Eanáir 1999).

Josefina Pla
Pla-2.jpg
Saol
Ainm iomlán María Josefina Teodora Plá Guerra Galvany
Eolas breithe Lobos Island (en) Aistrigh, 9 Samhain 1903
Náisiúntacht Paragua
An Spáinn
Bás Ciudad del Este (en) Aistrigh, 11 Eanáir 1999
Muintir
Céile/Céilí Julián de la Herrería  (Nollaig 17, 1926 -
Oideachas
Teangacha An Spáinnis
Gairm
Gairm file, dealbhóir, scríbhneoir, iriseoir, criadóir agus staraí
Duais
Ballraíocht International Academy of Ceramics (en) Aistrigh
Gluaiseacht ealaíne lyric poetry (en) Aistrigh

Bhí tionchar mór ag Pla ar na glúnta intleachtacha de chuid Paragua. Chosain sí chomh maith cearta an duine agus an comhionannas idir fir agus mná. Le linn a saoil ​​fuair Pla go leor duaiseanna agus gradam as a cuid oibre liteartha.

Blianta tosaighCuir in Eagar

Cé go bhfuil a fhios againn gur rugadh í ar oileán Lobos, oileáinín in aice le Fuerteventura sna hOileáin Chanáracha (an Spáinn), agus gur iníon Leopoldo Plá (de shliocht Alicante) agus Rafaela Guerra Galvani í, níl aon sonraí iontaofa ann faoina dáta breithe.

Tugann garbhaill dá teaghlach le fios gur rugadh í sa bhliain 1903. Deir an tOllamh Raúl Amaral, ceann dá beathaisnéisí is mó, gur rugadh í ar 9 Samhain sa bhliain 1903. Is cosúil gurb é Mary Josefa Teodora Plá Guerra a hainm, de réir an taifid baiste.

Chaith sí a hóige i gcathracha éagsúla sa Spáinn in éineacht lena hathair, oifigeach sna cúigí.

Sa bhliain 1924 bhuail sí le Villajoyosa (Alicante) an t-ealaíontóir Paraguach Andrés Campos Cervera, a chruthaigh a ainm bréige ealaíne neamhbhásmhaireacht Julián de la Herrería, agus an té leis ar phós sí dhá bhliain ina dhiaidh sin. Thug Rialtas na Spáinne an t-idirdhealú “Dama de la Orden de Isabel la Católica” di, an bhliain chéanna a bhfuair sí dámhachtain «Mujer del Año».


Saol i bParaguaCuir in Eagar

Sa bhliain 1926 tháinig Pla go Paragua agus shocraigh sí síos i gcomharsanacht Villa Aurelia agus ansin i lár Asunción. An bhliain chéanna, chuir sí a céad fhógraí i dtimpeallacht na healaíne, mar a bheadh a dtír dhúchais, ansin chuir sé a scríbhinní i láthair san iris Juventud, a léirigh tuairimí na nglúnta scríbhneoirí Paraguacha iar-nua-aoiseacha.

Ón am sin go dtí 1938 thaistil sí faoi dhó go dtí an Spáinn lena fear céile agus, sa dá linn, chuir sí dánta, ailt agus téacsanna liteartha eile i roinnt nuachtán agus irisí i bParagua.

FilíochtCuir in Eagar

SaotharCuir in Eagar

Bliain Oibreacha
1934 El precio de los sueños
1950 Una Novia para Josevai
1960 La raíz y la aurora
1965 Rostros en el agua
Invención de la muerte
1966 Satélites oscuros
1968 El polvo enamorado
Desnudo día
1975 Luz negra
1927-1977 Antología Poética
1982 Follaje del tiempo
Tiempo y tiniebla
1984 Cambiar sueños por sombras
1985 La nave del olvido
La llama y la arena
Los treinta mil ausentes
1996 De la imposible ausente


LeabharliostaCuir in Eagar

  • Diccionario Biográfico Forjadores del Paraguay, Buenos Aires: Distribuidora Quevedo de Ediciones, 2000.
  • Varios autores, Oficio de mujer. Homenaje a Josefina Plá en el centenario de su nacimiento, coordinado por Juan Luis Calbarro, La Oliva y Puerto del Rosario: Calco, 2003.
  • Diccionario Biográfico "FORJADORES DEL PARAGUAY", Primera Edición Enero de 2000. Distribuidora Quevedo de Ediciones. Buenos Aires, Argentina.

Naisc sheachtrachaCuir in Eagar

TagairtíCuir in Eagar