An difríocht idir athruithe ar: "Príosún Chill Mhaighneann"

Ceartúcháin bheaga teanga agus litriú
(Ceartúcháin bheaga teanga agus litriú)
[[Íomhá:Kilmainham.jpg|300px|right|thumb|Príosún Cill Mhaighneann]]
Foirgneamh i m[[Baile Átha Cliath]], [[Éire]] is ea é '''Príosún Cill Mhaighneann'''. Príosún ab ea é ó [[1796]] go dtí [[1924]], ach is músaem é anois. Aítáit tábachtachthábachtach i stair na hÉireann is ea é. Osclaíodh é ag an am céanna den [[Acht an Aontais]], agus dúnadh é tar éis bunaiodhbhunú [[Saorstát Éireann]] nua. Mar sin, suíomh tábhachtach ab ea é sansa tréimshe fuinniúiletábhachtach seo i bhfásstair na hÉireann [[Poblacht na hÉireann]].
 
== Stair ==
BhunaíodhBunaíodh an príosún i gCill Mhaighneann, in aice leis an chathair, i 1796. Ar dtús, tugadh an t-ainm "an príosún nua" air, mar bhí sean príosúnseanphríosún eile in aice leis. Ó 1796 go dtí 1924, ba é seo an príosún an áit ainar chuireadhcuireadh (agus a lámhachadh go minic) réabhlóidíréabhlóidithe agus polaiteórípolaiteirí aga bhí ag troid ar shonson saoirse inna ÉireannhÉireann. Mar shampla, [[Réabhlóid na hÉireannaighnÉireannach Aontaithe]] i [[1798]], réabhlóidéirí amach [[Robert Emmet]] i [[1803]], [[An Gorta Mór]] ó [[1845]] go dtí [[1851]], [[RéabhlóidÉirí Amach na ÉireannaighnÉireannach Óga]] i [[1848]], [[RéabhlóidÉirí Amach na bhFíníní]] i [[1867]], [[Cogadh na TalaimheTalún]] sna [[1880í]], [[Éirí Amach na Cásca]] i [[1916]], [[Cogadh Angla-Éireannach|Cogadh na Saoirse]] ó [[1919]] go dtí [[1921]], agus [[Cogadh Cathartha na hÉireann]] sna [[1920í]]. ChuireadhCoinníodh agus lámachadhlámhachadh ceannairí den Éirí Amach i 1916 ann, agus ba é [[Eamon de Valera]] an príosunachpríosúnach deireanach a chuireadhbhí faoi choinneáil i gCill Mhaighneann. Dhún an rialtas Saorstátan nuatSaorstáit é mar phriosún i 1924.
I measc na príosunachabpríosúnach cáiliúla ab ea iadbhí:
 
I measc na príosunacha cáiliúla ab ea iad:
 
*[[Henry Joy McCracken]], [[1796]]
 
== Músaem ==
Is séadchomhartha náisiúnta é an príosún anois. Mar sin, rinneadh a lán obairoibre ar an fhoirgnimh, agus osclaíodh é mar mhúsaem náisiúnachasnáisiúnachais. IarrannInsionn an músaem an scéal faoin bhóthairbhóthar trioblóideach go dtí saoirse na hÉireann. TháinigThug 160,000 daoine chuncuairt ar an turas a dhéanamhmúsaem i [[1999]].
 
== Scannáin ==
Rinneadh roinnt scannáinscannán san fhoirgnimhfhoirgneamh freisin, mar shampla:
*''[[The Italian Job]]'', [[1969]]
*''[[In the Name of the Father]]'', [[1993]]
Úsáideoir gan ainm