Roparz Hemon

scríbhneoir Briotánach

Údar agus scoláire Briotánach ab ea Louis-Paul Némo (18 Samhain 1900 – 29 Meitheamh 1978), nó Roparz Hemon mar is fearr aithne air. Bhí sé ina údar ar lear mór foclóirí, graiméar, dánta agus gearrscéalta. Bhunaigh sé freisin Gwalarn, iris liteartha i mBriotáinis inar fhoilsigh go leor údar óg a gcéad scríbhinní le linn na 1920idí agus na 1930idí.

Roparz Hemon
L'Heure Bretonne - 23 mai 1942 - Roparz Hemon.jpg
Saol
Ainm iomlánLouis Paul Némo
Eolas breitheBrest, 18 Samhain 1900
NáisiúntachtAn Fhrainc
BásBaile Átha Cliath, 29 Meitheamh 1978
Áit adhlacthaBrest
Muintir
MáthairJulie Foricher
Oideachas
Alma materScoil Lycée
Ollscoil Leeds
lycée Saint-Louis
Faculty of Arts of Paris (en) Aistrigh
Leibhéal oideachaisagrégation
TeangachaEsperanto
An Bhriotáinis
Gairm
Gairmfoclóirí, Easparantóir, file agus scríbhneoir
FostóiríScoil Lycée  (1925 -  1939)
Radio Rennes Bretagne  (1940 -  1944)
Institiúid Ard-Léinn Bhaile Átha Cliath  (1947 -
Saothar iomráiteachAn Tri Boulomig Kalon Aour
Gwalarn (en) Aistrigh
SloinntePendaran

Saol agus saothairCuir in Eagar

Bhí Hemon in Arm na Fraince ag tús an Dara Cogadh Domhanda, áit ar ghortaigh na Gearmánaigh é agus ar thóg na Gearmánaigh ina phríosúnach é.

Ar ais i mBrest i Lúnasa 1940, thosaigh sé ag foilsiú Gwalarn arís. I mí na Samhna, ceapadh é mar stiúrthóir clár ag Radio Roazhon-Breizh, craolachán seachtainiúil sa Bhriotáinis a bhunaigh an Propagandastaffel . Ó 1941 i leith, stiúraigh sé an foilseachán seachtainiúil Arvor . I mí Dheireadh Fómhair 1942, cheap Leo Weisgerber Hemon chun cuidiú le bunú "Institiúid Cheilteach na Briotáine". Chuir Hemon seirbhísí eile ar fáil do na Gearmánaigh, cosúil le cuidiú le comhaid a thiomsú i gcoinne préfetRipert.

Ag an Saoradh, theith Hemon go dtí an Ghearmáin, áit ar cuireadh i bpríosún é. Tar éis bliana príosúin chuir stát na Fraince pianbhreith deich mbliana de " dégradation nationale " air as an gcion " Indignité nationale " . Shocraigh sé mar sin dul ar deoraíocht go hÉirinn . D'oibrigh sé ann d' Institiúid Ard-Léinn Bhaile Átha Cliath . [1] Ní rachadh sé ar ais go dtí an Bhriotáin choíche. Ina ainneoin sin ar fad níor stop sé ag obair don Bhriotáinis riamh, agus scríobh sé A Historical Morphology and Syntax of Breton i 1975 mar shampla. Chruthaigh sé an iris Ar Bed Keltiek a bhí cosúil le Kannadig GwalarnArvor . Fuair sé bás i 1978. Cuireadh é i mBrest.

Ionsaí ar a cháilCuir in Eagar

Mar thoradh ar an gcáil a bhí ar Hemon mar scoláire, ainmníodh institiúidí sa Bhriotáin ina dhiaidh. Sa bhliain 2000 d'éirigh conspóid níos measa ná sin, nuair a rinneadh taighde agus poiblíocht ar ról Hemon mar chomhoibritheoir le linn na Forghabhála. Nochtadh freisin cuid de na ráitis a rinne sé le linn an chogaidh, go háirithe na tuairimí frith-Fhrainceach a cuireadh in iúl inNi hon unan. Mar thoradh air sin, b'éigean don scoil Briotáinise, nó Diwan in Le Relecq-Kerhuon, agus lárionad cultúrtha Guingamp, a bhí ainmnithe i ndiaidh Hemon, a n-ainmneacha a athrú.

TagairtíCuir in Eagar

  1. Hemon, Roparz”. DIAS.