An difríocht idir athruithe ar: "Gluaisteán"

589 bytes added ,  11 bliain ó shin
no edit summary
m (róbat ag suimiú: ug:ئاپتوموبىل)
[[Íomhá:Benz-velo.jpg|thumb|240px|Benz Patent-Motorwagen "Velo" - 1894]]
Is [[cóir iompair]] (feithicil, gléas siúil) í '''an gluaisteán''' (nó '''an carr''' mar atá aithne uirthi chomh maith), agus [[inneall dócháin inmheánaigh]] á tiomáint. Baintear úsáid as an ngluaisteáin le paisinéirí agus lastas a iompar, agus í an-áisiúil i gcomhair aistir fhada. Go tipiciúil, tugann an gluaisteán slí do chúigear daoine, ach tá gluaisteáin de chineálacha eile ann. Bíonn ceithre roth faoin ngluaisteán, agus bonn rubair timpeall ar gach roth. Tá tiúb taobh istigh den bhonn a theanntar le haer.
Tá monarchana gluaisteán i dtíortha éagsúla ar fud an domhain, go háirithe i [[Stáit Aontaithe Mheiriceá]], [[an Fhrainc]], [[an Ghearmáin]], [[an Iodáil]], [[an tSeic]], [[Sasana]], [[an Rúis]], [[an tSeapáin]], [[an India]], [[an tSín]], [[Meicsiceo]] agus [[an Bhrasaíl]].
 
==An meaisín==
Bíonn ceithre roth faoin ngluaisteán, agus bonn rubair timpeall ar gach roth. Tá tiúb taobh istigh den bhonn a theanntar le haer.
 
Is é an cineál inneall is mó a úsáidtear leis an ngluaiseacht a thiomáint ná [[inneall dócháin inmheánaigh]]. Is iad an peitreal agus an breosla díosail an dá chineál breosla is coitianta. Baintear úsáid as na bithbhreoslaí, as gás leachtaithe agus as breoslaí eile freisin. Tá gluaisteáin leictreacha ann, leis, agus iad á bhfuinnmhiú ag cadhnraí nó ceallraí móra.
Stiúrtar an gluaisteán tríd an [[roth stiúrtha]] a chasadh. Thairis sin, is féidir leis an tiománaí troitheáin ar leith a oibriú le [[coscán]] a theannadh (troitheán coscáin) nó le tuilleadh luais a chur faoin ngluaisteán (troitheán luasaire). Bíonn crág nó troitheán cráige ann freisin le [[giar]] a athrú.
 
==Sanasaíocht==
Tá monarchana gluaisteán i dtíortha éagsúla ar fud an domhain, go háirithe i [[Stáit Aontaithe Mheiriceá]], [[an Fhrainc]], [[an Ghearmáin]], [[an Iodáil]], [[an tSeic]], [[Sasana]], [[an Rúis]], [[an tSeapáin]], [[an India]], [[an tSín]], [[Meicsiceo]] agus [[an Bhrasaíl]].
D'eascair an focal ''carr'' ón bhfréamh Ceilteach ''*carr-'' (cairt nó vaigín). I measc na dteangacha eile a úsáideann focail a shíolraigh ón bhfréamh Ceilteach seo tá ''carr'' na [[Breatnais]]e, ''karr'' na [[Briotáinis]]e, ''carrum'' na [[Laidin]]e, ''carro'' na [[Spáinnis]]e agus ''car'' an [[Béarla|Bhéarla]].<ref>http://www.etymonline.com/index.php?search=car&searchmode=none</ref>
 
==Tagairtí==
{{reflist}}
 
==Naisc==
{{síol}}
* [http://www.fia.com/ Fédération Internationale de l'Automobile]
{{Nasc AR|eo}}
* [http://www.autoandsociety.com/ Forum for the Automobile and Society]
 
[[Catagóir:Gluaisteáin| ]]