Ba cheimceoir agus chriostalagrafadóir X-ghathaithe Briotánach í Rosalind Elsie Franklin (25 Iúil 1920 - 16 Aibreán 1958)[1]  a chuir leis an tuiscint ar struchtúir móilíneach de ADN (deoxyribonucleic acid), RNA (ribonucleic acid), víris, gual, agus graifít.[2] Cé go raibh meas ar a cuid oibre ar ghual agus ar víris i rith a saoil, ní bhfuair an obair a rinne sí ar struchtúr ADN mórán aitheantais go dtí tar éis a báis.

Rosalind Franklin
Rosalind Franklin.jpg
Saol
Ainm iomlán Rosalind Franklin
Eolas breithe Notting Hill, Iúil 25, 1920
Náisiúntacht Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus na hÉireann
Bás Londain, Aibreán 16, 1958
Áit adhlactha Willesden Jewish Cemetery (en) Aistrigh
Na cúinsí a bhaineann lena b(h)ás bás nádúrtha (ovarian cancer (en) Aistrigh)
Muintir
Athair Ellis Arthur Franklin
Oideachas
Alma mater Ollscoil Cambridge 1945) céim dochtúireachta : ceimic fhisiceach
St Paul's Girls' School (en) Aistrigh
(1931 - 1938)
Newnham College (en) Aistrigh
(1938 - 1941) Baitsiléir Ealaíon : ceimic fhisiceach
Mic léinn dochtúireachta John Thomas Finch (en) Aistrigh
Teangacha An Fhraincis
An Béarla
Mic léinn John Thomas Finch (en) Aistrigh
Raymond Gosling (en) Aistrigh
Gairm
Gairm ceimiceoir, molecular biologist (en) Aistrigh, fisiceoir, bithcheimiceoir, biophysicist (en) Aistrigh, criostalagrafaí, múinteoir ollscoile, géineolaí agus bitheolaí
Fostóirí Birkbeck, University of London (en) Aistrigh
King's College London (en) Aistrigh  (1951 -  1953)
Duais

Tá an cháil ar Franklin de bharr a cuid oibre ag Coláiste an Rí, Londain ar an íomhánna díraonadh X-ghathach de DNA, go háirithe Grianghraf 51. An Grianghraf 51 a bhí mar chuid den fhianaise sa mholadh na ADN dúbailte helix le James Watson agus Francis Crick. Roinn James Watson, Francis Crick agus Maurice Wilkins an Duais Nobel san Fhiseolaíocht nó Leigheas i 1962. Mhol Watson go mbronnfainn Franklin Duais Nobel sa Cheimic go hidéalach, chomh maith le Wilkins, ach ní dheanann an Coiste Nobel ainmniúcháin iarbháis.[3][4]

Tar éis críochnú ar a cuid obair ar ADN, leag Franklin obair ceannródaíoch ag Birkbeck ar na struchtúir mhóilíneach de víris. Lean a comhghleacaí Aaron Klug a chuid taighde agus bhuaigh sé an Duais Nobel sa Cheimic i 1982.

Grianghraf de plaic chuimhneacháin ina onóir i Sasana
Rosalind Franklin - ceannródaí de struchtúir móilíneach de ADN

FonótaíCuir in Eagar