An difríocht idir athruithe ar: "Echtra Fergusa maic Léti"

m
Cuireadh píosa eolais eile leis
(→‎Tagairtí: Catagóir)
clib: Mobile edit Mobile web edit
m (Cuireadh píosa eolais eile leis)
 
Is scéal na [[Rúraíocht]]a é '''Eachtra Fhearghasa Mhicmhic Léite''' ([[Sean-Ghaeilge]]: '''Echtra Fergusa maic Léti''').
 
==Achoimre==
Bhí geis ar rí na n[[Uladh]], [[Fearghas Mac Léite|Fearghas mac Léite]] gan dul ag tumadh i [[Loch Ruaidhrí]]. Lá breá éigin, gan coinne dhúisigh lúchorpáin ("beag-corp", leipreacháin) é<ref>Seo é an chéad lua leipreachán sna seanscéalta, féach [http://books.google.at/books?id=U-O0wzFcu2gC&pg=PA297&dq=Echtra+Fergusa+maic+L%C3%A9te&hl=de&ei=0jpqTY3XENTR4gazlKTfCQ&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=6&ved=0CD0Q6AEwBQ#v=onepage&q=Echtra%20Fergusa%20maic%20L%C3%A9te&f=false ''A Dictionary Of Celtic Mythology.''] le fáil ar books.google.at</ref> agus caitheadh san uisce é. D'éirigh leis, ámh, greim a rug ar roinnt dóibh, agus bronnadh trí ghuí air. Ba í ceann amháin acu bheith i ann análú faoin uisce - i ngach aon áit, ach amháin Loch Ruaidhrí.
 
In ainneoin sin, rinne sé iarracht tumadh ann, agus bhuail sé le ''muirdris'' (dris nó ollphéist mhara), a raibh in ann é féin a chrapadh agus i bpreabadh na súl arís a phléascadh. Tugadh an oiread sin geit as Fearghas gur cuireadh a aghaidh as a riocht, agus d'fhan mar a bhí.<ref>Helmut Birkhan: ''Kelten. Versuch einer Gesamtdarstellung ihrer Kultur.'' Verlag der Österreichischen Akademie der Wissenschaften, Wien 1997, ISBN 3-7001-2609-3, S.&nbsp;744.</ref> Leis a leithéid d'ainimh, ní bheifí de ghnáth in ann rialú gan muinín na muintire, ach choinnigh na hUlaidh a rún faoi cheilt - chuir sé gach scáthán as radharc, go bhfana dofheicthe a aghaidh casta - agus lean air mar rí.
 
Seacht mbliana ina dhiaidh, ámh, bhí cailín aimsire aige ach lascadh sé í. Mar chúiteamh, thóg sí scáthán léi chuige, chonaic sé a aghaidh ann, agus d'aithin sé an fhírinne. Chuaigh sé ar ais go Loch Ruairí agus mharaigh an ollphéist tar éis catha dhá lá, agus an t-uisce dearg ina dtimpeall. Fuair sé féin bás ámh, mar nach raibh ar a chumas análú faoin uisce na locha úd.<ref>A. Binchy (eag. agus aistr.): [http://www.ucd.ie/tlh/trans/dab.eriu.16.001.t.text.html ''The Saga of Fergus mac Léti.''] Ériu journal&nbsp;16, 1952, ll.&nbsp;33–48.</ref>
 
== Stair ==
Dar le Séamas Ó Ceithearnaigh, is ar ghnéthe den saothar eolaíochta ''Originum Sive Etymologiarum'' le h[[Isidorus Hispalensis]] atá an scéal seo bunaithe.<ref>{{Luaigh foilseachán|author=Dáithí Ó hÓgáin|title='Moch Amach ar Maidin dé Luain!' Staidéar ar an seanchas faoi ollphiasta i lochanna na hÉireann|journal=Béaloideas|date=1983|volume=51|pages=Lch 92-3|url=http://www.jstor.org/stable/20522214|publisher=An Cumann Le Béaloideas Éireann/Folklore of Ireland Society|issue=}}</ref>
 
==Saothair==
246

edits