Is tír í an Rómáin (Rómáinis: România) atá suite ar chósta na Mara Duibhe, agus í ag críochantaíocht leis an mBulgáir, an Ucráin, an Moldóiv, an tSeirbia agus an Ungáir. Is ball de ECAT í an Rómáin, agus tá sí ina ball den Aontas Eorpach ón 1 Eanáir 2007, ina bhfuil sí ar an 7ú tír is mó de réir daonra agus ar an 9ú ceann de réir achair[1]. Is é Klaus Iohannis an t-uachtarán.

Infotaula de geografia políticaAn Rómáin
România (ro) Edit the value on Wikidata
Flag of Romania (en) Coat of arms of Romania (en)
Flag of Romania (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Coat of arms of Romania (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Cathair

Aintiún Deșteaptă-te, române! (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata

Ainmnithe in ómós An tSean-Róimh Edit the value on Wikidata
Suíomh
EU-Romania.svg Edit the value on Wikidata
 46°N 25°E / 46°N 25°E / 46; 25

Príomhchathair Búcairist Edit the value on Wikidata
Daonra
Iomlán 19,586,539 (2017) Edit the value on Wikidata
Teanga, nó leagan teanga An Rómáinis Edit the value on Wikidata
Tíreolaíocht
Cuid de Oirthear na hEorpa Edit the value on Wikidata
Achar dromchla 238,397 km² Edit the value on Wikidata
Pointe is airde Moldoveanu Peak (en) Aistrigh (2,544 m) Edit the value on Wikidata
Pointe is ísle An Mhuir Dhubh (0 m) Edit the value on Wikidata
Ar theorainn le
Sonraí stairiúla
Leanann sé/sí United Principalities (en) Aistrigh agus Socialist Republic of Romania (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Cruthú Eanáir 24, 1859 (Julian)
Eachtra barrthábhachtach
Unification of Wallachia and Moldavia (en) Aistrigh (Eanáir 24, 1859 (Julian))
Russo-Turkish War of 1877–78 (en) Aistrigh (Bealtaine 10, 1877 (Julian))
Union of Transylvania with Romania (en) Aistrigh (Nollaig 1, 1918)
Réabhlóid na Rómáine 1989 (Nollaig 22, 1989)
Treaty of Berlin of 1878 (en) Aistrigh (Iúil 13, 1878) Edit the value on Wikidata
Eagraíocht pholaitiúil
Córas rialtais semi-presidential system (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Comhlacht feidhmiúcháin Government of Romania (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Comhlacht reachtach Parliament of Romania (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
• President of Romania (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Klaus Iohannis (Nollaig 21, 2014) Edit the value on Wikidata
• Prime Minister of Romania (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Ludovic Orban (Samhain 4, 2019) Edit the value on Wikidata
Eacnamaíocht
OTI ainmniúil

186,690,595,270 $ (2016) Edit the value on Wikidata

)
OTI ainmniúil in aghaidh an duine 10,819 $ (2017) Edit the value on Wikidata
Airgeadra Romanian leu (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Aitheantóir tuairisciúil
Lonnaithe i gcrios ama
Fearann Idirlín barrleibhéil .ro (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Glaochód +40 Edit the value on Wikidata
Uimhir theileafóin éigeandála 112 Edit the value on Wikidata
Eile

Láithreán gréasáin guv.ro Edit the value on Wikidata

TíreolasCuir in Eagar

 
Na sléibhte Carpaiteacha i gcontae Suceava, i cúige na Moldáive
 
Pálás cultúir Iași

Roinntear an Rómáin go minic i dtrí réigiún stairiúil: an Mholdáiv san oir-thuaisceart, an Trasalváin san iar-thuaisceart, agus an Valách sa deisceart. Is sa Valách atá suite príomhchathair na tíre, Búcairist. Is iad Cluj Napoca agus Timișoara (sa Trasalváin), Iași (sa Mholdáiv) agus Constanța (sa Valách freisin) na ceithre chathair is mó ina diaidh.

Taobh leis an Rómáin, tá an tír neamhspleách Poblacht na Moldóive freisin, ar a dtugtar 'An Mholdáiv' uaireanta chomh maith, nach bhfuil ina cuid de stát na Rómáine. Bhí an dá chuid sa réigiún stairiúil céanna, ar a dtugtaí 'An Mholdáiv', go dtí an bhliain 1812. Sa bhliain sin bhí ar an Impireacht Otamánach (a raibh prionsacht na Moldáive faoina smacht ag an am) leath oirthearach an réigiúin a ghéilleadh chun Impireachta na Rúise; mar gheall air seo, ní raibh an chuid oirthearach seo in ann aontú le stát neamhspleách na Rómáine nuair a cruthaíodh í sa bhliain 1878. Fuair sí a neamhspleáchas tar a éis seo, an uair is deireanaí sa bhliain 1990 tar éis thitim an Aontais Shóivéadaigh.

EacnamaíochtCuir in Eagar

Úsáidtear an leu mar airgeadra sa Rómáin. Dar le tuairisc na bliana 2017 ón gCiste Airgeadúil Idirnáisiúnta, is é geilleagar na Rómáine an 42ú ceann is mó ar domhan de réir olltáirgeacht intíre (OTI) paireachta cumhacht cheannaigh (PCC), agus an 50ú ceann de réir OTI ainmniúla. De réir OTI PCC de réir chónaithigh, is an 62ú geilleagar is mó ar domhan atá ag an Rómáin, é ar $23,991 don chónaitheach.

Dar le hInnéacs Forbartha Daonna Socraithe don Éagothroime na Náisiún Aontaithe, a thomhaiseann caighdeán an tsaoil i dtíortha éagsúla de réir gnéithe eacnamaíochta agus neamh-eacnamaíochta, is í an Rómáin an 43ú tír is forbartha ar domhan, as 151 ceann a tomhaiseadh, agus an 27ú tír is forbartha san Aontas Eorpach, as 28 ceann.[2] I dTuarascáil Sonais Domhanda 2018 na Náisiún Aontaithe, meastar gurb í an Rómáin an 53ú tír is sona, as 156 thír.

I Mí Dheireadh Fómhair 2019, bhí ráta dífhostaithe na tíre ag 4.0%, an t-ochtú leibhéal is ísle san Aontas Eorpach.[3]

TagairtíCuir in Eagar

  1. Anonymous (2016-07-05). "Ag cur fút san AE - an tAontas Eorpach - European Commission" (en). an tAontas Eorpach. Dáta rochtana: 2018-07-21.
  2. "| Human Development Reports". hdr.undp.org. Dáta rochtana: 2019-01-27.
  3. "Unemployment statistics - Statistics Explained". ec.europa.eu. Dáta rochtana: 2019-01-26.