Is é is brí le Cinedhíothú ná iarracht grúpa mór daoine a mharú. Tá an grúpa seo dírithe, de bharr a gcuid difríochtaí, idirchultúrtha nó idirchreidmheacha de ghnáth (cine, náisiúntacht, reiligiún, srl). Tá na daoine seo neamhchiontach agus gan cosaint.[1]

Ar an 6 Aibreán 1994, maraíodh Uachtarán Ruanda, Juvénal Habyariman. Tharla cinedhíothú ina dhiaidh.
9 Nollaig gach bliain, ceiliúrtar an Lá Idirnáisiúnta Cuimhneacháin agus Dínite d’Íospartaigh Choir an Chinedhíothaithe agus um Chosc na Coire sin

Ar an 9 Nollaig gach bliain, ceiliúrtar an Lá Idirnáisiúnta Cuimhneacháin agus Dínite d’Íospartaigh Choir an Chinedhíothaithe agus um Chosc na Coire sin.[2] 

Sainmhíniú

cuir in eagar

Tá sainmhíniú úsáideach ar chinedhíothú sa Choinbhinsiún ar Chinedhíothú, ar ghlac Comhthionól Ginearálta na Náisiún Aontaithe leis i 1948 agus atá sínithe ag 152 rialtas go dtí 2023.[3]

De réir an Choinbhinsiúin; bíonn cinedhíothú i gceist:

  • nuair a mharaítear daoine ó ghrúpa áirithe
  • nuair a dhéantar dochar corpartha nó intinne don ghrúpa
  • nuair a bhrúitear cúinsí beatha d’aon ghnó ar ghrúpa chun iad go léir, nó cuid acu, a scrios
  • nuair a chuirtear beartais i bhfeidhm a chuireann bac ar shaolú páistí
  • nuair a aistrítear le lámh láidir páistí ón ngrúpa go dtí grúpa eile.[3]

Cinedhíothú sa stair

cuir in eagar

Sa bhliain 2014, chuir an tAontas Eorpach a thiomantas in iúl maidir le comhsheasmhacht agus comhleanúnachas a mbeartas seachtrach agus inmheánach a áirithiú agus é ag cur i gcoinne daoine bheith ag dul saor ó phionós i gcoir an chinedhíothaithe, coireanna in aghaidh na daonnachta agus coireanna cogaidh ('bunchoireanna idirnáisiúnta').[5]

 
International Criminal Court Act 2001, Ríocht Aontaithe

Féach freisin

cuir in eagar

Naisc sheachtracha

cuir in eagar
  1. Ciarán Mac Aonghusa. "Dul Chun Cinn an Chine Dhaonna" (ga). Beo!. Dáta rochtana: 2020-07-11.
  2. "International Day of Commemoration and Dignity of the Victims of the Crime of Genocide and of the Prevention of this Crime". www.un.org. Dáta rochtana: 2021-12-09.
  3. 3.0 3.1 3.2 Cathal Mac Coille (18 Feabhra 2023). "Bliain de bhréaga, den chinedhíothú agus de mhórbhagairt na Rúise" (ga-IE). Tuairisc.ie. Dáta rochtana: 2023-02-18.
  4. Alex Hijmans, tuairisc.ie, 24 Aibreán 2015
  5. An tAontas Eorpach (2014). "Straitéis Líonra AE um Chinedhíothú". Dáta rochtana: 2021.