Muircheartach mac Néill

rí Éireannach
(Athsheolta ó Muirchertach mac Néill)

Rí Ailigh ba ea Muircheartach mac Néill (Meán-Ghaeilge Muirchertach mac Néill (bás 26 Feachtas 943), ar a glaodh Muirchertach na Cochall Craicinn air.

Muircheartach mac Néill
Rí Ailigh

919 - 943
Saol
Bás 943
Muintir
Athair Niall Glúndubh mac Aodha
Máthair Gormflaith ingen Flann Sinna
Céile/Céilí Flann (?)
Dubhdara (?)  (941 (Ghréagóra) -
Páistí
Gairm
Gairm monarc

ClannCuir in Eagar

Ba bhall de Chineál Eoghain, géag d'Uí Néill an Tuaiscirt, é Muircheartach. Niall Glúndubh mac Aodha ba ea a athair, agus Gormlaith ní Fhlainn a mháthair, agus dá bharr, bhí idir a athair agus a bheirt seanaithreacha, Aodh Fionnliath agus Flann Sinna, ina Ardríthe Éireann.

Bhí máthair a athar, Maol Mhuire (bás 913; ní Choinnigh mhic Ailpín), pósta le hAodh agus, tar éis a bháis, Flann Sionna. Bhí beirt mhac aici le Flann, Domhnall (bás 921) agus Liagnach (bás 932).

DubhdaraCheallaigh mhic Cearbhaill agus deirfiúr Donnchadha mhic Ceannaigh, ríthe Osraí beirt.[1]

Melkorka Mýrkjartansdóttir, whose story is told in the Icelandic Laxdæla saga, claimed to be the daughter of Muirchertach. Melkorka was sold as a slave to the Icelandic chieftain Höskuldur Dala-Kollsson, with whom she had an illegitimate son named Ólafur “Pái” Höskuldsson. Ólafur became a successful chieftain in Iceland, and is one of the major characters of Laxdæla saga.

LuathshaolCuir in Eagar

Maraíodh athair Mhuircheartaigh i mbun catha in éadan na nGall-Ghael gar d'Áth Cliath ar an 14ú Meán Fómhair 919, i dteannta le ríthe Gaelacha eile. D'éirigh uncail Mhuircheartaigh, Donnchad Donn mac Flainn, ina Ardrí, agus Muircheartach ina rí Ailigh.

GairmréimCuir in Eagar

Bhí Muircheartach pósta le hiníon Dhúnchadha, Flann, ach b'olc é an caidreamh idir an bheirt fhear. Tuairiscítear achrann eatarthu sna blianta 927, 929 agus 938, ach níor tharla cath eatarthu go dtí an bhliain 941, tar éis bhás a Fháil an bhliain roimh sin. Rinne Muircheartach ruathair ar an Mí, an Osraí agus an Mumhain, agus ghabh sé rí Mumhan Ceallachán Chaisil mar ghiall, chun a chuid cumhachta agus laige Dhonnchadha a léiriú.

Na gaiscíoch seantaithí é Muircheartach, agus maraíodh é sa deireadh i mbun chatha sa bhliain 943 ag Blácaire mac Gofrith, rí Átha Cliath. Ina thásc i nAnnála Uladh, glaoitear "Echtoir iarthair beatha" air.[2]

Ní dhearnadh Ardrí do Dhomhnall mac Muirchertaigh tar éis bhás Donnchadha Dhoinn an bhliain dár gcionn. D'éirigh Domhnall ina Ardrí sa deireadh tar éis bhás chomharba Dhonnchadha, Conghalach Chnobha sa bhliain 956.

Craobh ghinealaighCuir in Eagar

 
 
Flann Sinna
Ardrí 879–916
 
Gormlaith
 
 
 
Áed Findliath
Ardrí 862–879
 
Maol Mhuire
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Donnchad Donn
Ardrí 919–944
 
Gormlaith
 
 
 
 
 
Niall Glúndub
Ardrí 916–919
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Flann
 
Muirchertach
rí Ailigh 938–943
 
 
 
 
 
Conaig
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Flaithbertach
 
Domnall
Ardrí 956–980
 
 
 
 
 
Domnall
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ó Néill
 
 
 
 
 
Fergal
rí Ailigh 980–989
 
 
 

FoinsíCuir in Eagar

  • Byrne, Francis John, Irish Kings and High-Kings. Batsford, London, 1973. ISBN 0-7134-5882-8
  • Moore, Norman (1894). "Muircheartach (d.943)" . In Lee, Sidney (ed.). Foclóir Beathaisnéis Náisiúnta (in Béarla). 39. London: Smith, Elder & Co.

Naisc sheachtrachaCuir in Eagar

TagairtíCuir in Eagar

  1. The history and antiquities of the diocese of Ossory (iml. 1), William Carrigan, lch. 44.
  2. AU 943.2


Roimh
Fergal mac Domnaill
rí Ailigh
938–943
Tar Éis
Domnall ua Néill agus Flaithbertach mac Muirchertaig meic Néill