Is tír san Afraic í an Libia. Is í Tripilí an phríomhchathair. Is iar-choilíneacht de chuid na hIodáile í, suite idir an Éigipt agus an Túinéis agus teorainneacha aici chomh maith leis an Nígir, an tSúdáin, agus Sead. Tír mhór í, 1,759,540 ciliméadar cearnach, agus níl cuid ar bith di faoi uisce. Aeráid Mheánmharach atá fán chósta, ach is fásach te tirim lom atá sa mhórchuid den tír. Le blianta anuas tá Tionscadal na hAbhann Móire ar bun chun uisce atá faoi thalamh sa Sahára a thabhairt go cathracha an chósta, an tionscadal uisce is mó sa domhan ach tá an fásach ag méadú i gcónaí.

Infotaula de geografia políticaAn Libia
دولة ليبيا (ar) Edit the value on Wikidata
Flag of Libya (en) Coat of arms of Libya (en)
Flag of Libya (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Coat of arms of Libya (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Cathair

Aintiún Libya, Libya, Libya (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata

Suíomh
Libya (orthographic projection).svg Edit the value on Wikidata
 27°N 17°E / 27°N 17°E / 27; 17

Príomhchathair Tripilí Edit the value on Wikidata
Daonra
Iomlán 6,678,567 (2018) Edit the value on Wikidata
Teanga, nó leagan teanga An Araibis
Modern Standard Arabic (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Tíreolaíocht
Cuid de An Afraic Thuaidh Edit the value on Wikidata
Achar dromchla 1,759,541 km² Edit the value on Wikidata
Suite i nó in aice le limistéar uisce An Mheánmhuir Edit the value on Wikidata
Pointe is airde Bikku Bitti (en) Aistrigh (2,267 m) Edit the value on Wikidata
Pointe is ísle Sabkhat Ghuzayyil (en) Aistrigh (-47 m) Edit the value on Wikidata
Ar theorainn le
Sonraí stairiúla
Leanann sé/sí Kingdom of Libya (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Cruthú Nollaig 24, 1951
Eagraíocht pholaitiúil
Comhlacht reachtach House of Representatives (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
• Chairman of the Presidential Council (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Aguila Salah Issa (Lúnasa 5, 2014) Edit the value on Wikidata
• Prime Minister of Libya (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Fayez al-Sarraj (Deireadh Fómhair 8, 2015) Edit the value on Wikidata
Eacnamaíocht
OTI ainmniúil

50,984,362,478.497 $ (2017) Edit the value on Wikidata

)
OTI ainmniúil in aghaidh an duine 5,978 $ (2017) Edit the value on Wikidata
Airgeadra Libyan dinar (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Aitheantóir tuairisciúil
Lonnaithe i gcrios ama
Fearann Idirlín barrleibhéil .ly (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Glaochód +218 Edit the value on Wikidata
Uimhir theileafóin éigeandála 190 (en) Aistrigh, 191 (en) Aistrigh agus 193 (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata

StairCuir in Eagar

I ndiaidh do mhórchumhachtaí na hEorpa ruathar a dhéanamh ar an Afraic sa naoú haois déag, agus coilíneachtaí a dhéanamh d'fhormhór na hilchríche, ghabh an Iodáil seilbh ar an Libia i 1911.

Ré GaddafiCuir in Eagar

Bronnadh neamhspleáchas ar Libia i mí na Nollag 1951. Bhí rí i gceannas na tíre ar feadh tamaill go dtí gur éirigh an t-arm amach ina choinne faoin gCornal Gaddafi, an té atá i gceannas i Libia ó Mheán Fómhair 1969 go dtí 2011.

Córas ina raibh meascán den sóisialachas agus de dhlí traidisiúnta Arabach a bhunaigh Gaddafi ina raibh an pobal in ainm iad féin a rialadh. Ach go praiticiúil, deachtóireacht mhíleata a bhí sa Libia, agus thug an ceannaire tacaíocht do naimhde Iosraeil, Mheiriceá agus na Breataine ó tháinig sé i gcumhacht.

Rinne Gaddafi ionsaithe chomh maith ar Sead ar mhaithe le greim a fháil ar mhianaigh luachmhara sa tír sin, agus theastaigh uaidh tíortha Arabacha na hAfraice a aontú le chéile faoina cheannas féin.

  • Éire. Chuir Gaddafi an-chuid armlóin ar fáil don IRA in Éirinn
  • Lockerbie. Ciontaíodh gníomhairí dá chuid as an ionsaí ar eitleán paisinéirí Meiriceánach os cionn Lockerbie na hAlban sa bhliain 1992.
  • Airm núicléacha. D'admhaigh an Libia sa bhliain 2003 go raibh iarracht á dhéanamh airm núicléacha a dhéanamh le cabhair ó eolaithe na Pacastáine, ach i ndiaidh deireadh a bheith curtha leis an tionscnamh sin bhí gaol níos fearr aici le tíortha an Iarthair.

Éirí amach, 2011Cuir in Eagar

Sa bhliain 2011, mar chuid den Earrach Arabach, thosaigh éirí amach sa Libia i gcoinne réimeas Gaddafi. D'eisigh an Chúirt Choiriúil Idirnáisiúnta barántas gafa ar Gadaffi agus, faoi cheannasaíocht na Ríochta Aontaithe agus Fraince, thug roinnt tíortha cúnamh do na reibiliúnaigh Libiacha.

Ar 22 Lúnasa 2011 rinne na reibiliúnaigh a mbealach isteach sa phríomhchathair agus an lá ina dhiaidh sin bhris siad isteach i ndaingean Gaddafi sa chathair chéanna. D'éalaigh sé go dtí an chathair Sirte. Maraíodh ansin é ar 20 Deireadh Fómhair 2011. Bhí an chuid is mo den tír faoi smacht an Chomhairle Idirthréimhseach Náisiúnta de chuid na reibiliúnach... ar feadh cúpla seachtain.

Ainrialachas, 2011 - inniuCuir in Eagar

D'imigh an tír le hainrialtacht beagnach láithreach. Agus tá an ainriail i réim sa tír ó shin i leith.

Dúirt Barack Obama ar an 7 Márta 2016 go raibh praiseach d'obair a bhí ann, agus chuir sé cuid den locht ar David Cameron agus Nicolas Sarkozy[1].

GeilleagarCuir in Eagar

Is ar an ola a bhraitheann eacnamaíocht na tíre go hiomlán. Tá daonra 6,355,000 aici.

Naisc sheachtrachaCuir in Eagar

 
Amharclann - Sabratha

TagairtíCuir in Eagar